Το ΔΙΕΘΝΕΣ ΙΔΡΥΜΑ YEHUDI MENUHIN (IYMF) θα εκπροσωπείται στην Ελλάδα από το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης (ΜΕΠΤ)
Το πρόγραμμα MUS-E αποτελεί μια διεθνή εκπαιδευτική πρωτοβουλία που οραματίστηκε ο κορυφαίος βιολονίστας Yehudi Menuhin, με στόχο την ενίσχυση της δημιουργικότητας, της κοινωνικής ένταξης και του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσω των τεχνών στα δημόσια σχολεία. Η εισαγωγή και η έλευση του προγράμματος στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκε με τη συμβολή της Λουίζας Αναστοπούλου. Σήμερα, το πρόγραμμα υλοποιείται από το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, το οποίο λειτουργεί ως ο επίσημος εθνικός εκπρόσωπος του Διεθνούς Ιδρύματος Yehudi Menuhin (IYMF) στη χώρα μας, φέρνοντας επαγγελματίες καλλιτέχνες σε άμεση επαφή με τη σχολική κοινότητα.
Η εφαρμογή του προγράμματος κατά το σχολικό έτος 2025-2026 ξεκίνησε πιλοτικά σε 3 σχολεία της Ηλιούπολης και 2 σχολεία της Καλαμάτας, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το εργαστήριο αρχιτεκτονικής «Ο χώρος που φοράμε» στο 13ο Δημοτικό Σχολείο Καλαμάτας. Βασικός στόχος του συγκεκριμένου εργαστηρίου είναι να προσφέρουν στα παιδιά νέες εμπειρίες και δεξιότητες, επιτρέποντάς τους να εξερευνήσουν τον χώρο και το σώμα τους μέσα από τη δημιουργικότητα. Μέσα από τον συμμετοχικό σχεδιασμό, οι μαθητές/τριες παύουν να είναι απλοί παρατηρητές και γίνονται δημιουργοί του περιβάλλοντός τους, μετατρέποντας τις ανάγκες τους σε λειτουργικές εγκαταστάσεις στην αυλή του σχολείου τους.
Το οργανωτικό και παιδαγωγικό πλαίσιο του MUS-E στην Ελλάδα υποστηρίζεται ενεργά από τη διοίκηση του Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης. Η Λουίζα Καραπιδάκη, Γραμματέας του Μουσείου, κατέχει τον ρόλο της εθνικής εκπροσώπου του προγράμματος, ενώ ο Νίκος Ευσταθίου, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου, λειτουργεί ως παιδαγωγικός σύμβουλος για την υλοποίηση των δράσεων στα σχολεία. Η συμβολή τους είναι καθοριστική για τη διασφάλιση της ποιότητας του προγράμματος, το οποίο χρησιμοποιεί την τέχνη ως εργαλείο κριτικής σκέψης, βοηθώντας τους/τις μαθητές/τριες να αντιλαμβάνονται τον κόσμο με νέους, δημιουργικούς τρόπους.
----------------------------------------------
Πρόγραμμα MUS-E: Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης - Ίδρυμα Μενουχίν - 13ο Δ.Σ Καλαμάτας
Η Δ΄ τάξη του 13ου Δημοτικού Σχολείου Καλαμάτας ολοκλήρωσε ένα ιδιαίτερο καλλιτεχνικό και εκπαιδευτικό πρόγραμμα, το οποίο πραγματοποιήθηκε σε πέντε δίωρες συναντήσεις από τις αρχές Φεβρουαρίου έως και την πρώτη εβδομάδα του Μαρτίου.
Το εργαστήριο εντάχθηκε στο πρόγραμμα MUS-E, το οποίο υλοποιείται από το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin (IYMF) σε συνεργασία με το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης και το έφερε στο σχολείο μας η κα. Λουίζα Αναστοπούλου. Έχει ως στόχο να φέρει επαγγελματίες των εικαστικών και εφαρμοσμένων τεχνών μέσα στη σχολική αίθουσα, προσφέροντας στα παιδιά νέες εμπειρίες, δεξιότητες και τρόπους έκφρασης.
Στο πλαίσιο του συγκεκριμένου προγράμματος προσκλήθηκε ο καλλιτέχνης Χρήστος Κανελλόπουλος, Ναυπηγός Μηχανολόγος, βοηθούμενος από την Ευγενία Κανελλοπούλου, διπλωματούχο της σχολής Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών του Ε.Μ.Π. και με την συνεργασία των υπευθύνων εκπαιδευτικών της τάξης Βασιλοπούλου Σταυρούλας και Σανδαλίδη Μαρίας οι μαθητές και οι μαθήτριες είχαν την ευκαιρία να δημιουργήσουν δύο κατασκευές: έναν μοχλό και έναν καταπέλτη. Τα έργα που δημιουργήθηκαν συνδυάζουν την επιστημονική ορθότητα με την καλλιτεχνική έκφραση, αναδεικνύοντας τη σύνδεση της επιστήμης με την τέχνη.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας τα παιδιά συμμετείχαν ενεργά, συμβάλλοντας σε όλα τα στάδια της δημιουργίας – από τον σχεδιασμό μέχρι την κατασκευή των έργων. Μέσα από τη βιωματική αυτή εμπειρία, οι μαθητές ανέπτυξαν τη δημιουργικότητά τους, τη συνεργασία και την κατανόηση βασικών επιστημονικών αρχών. Η πορεία για τη δημιουργία των έργων ακολούθησε την εξής πορεία: Μελέτη (θεωρητικό μέρος), σχεδίαση, προετοιμασία (υλικά, εργαλεία), κατασκευή και έλεγχος.
Το πρόγραμμα αποτέλεσε μια ιδιαίτερα δημιουργική εμπειρία για τους μαθητές, ενισχύοντας τη φαντασία, τη μάθηση μέσα από την πράξη και την επαφή τους με την τέχνη και την επιστήμη.
-------------------------------------------------------
“Ο Χώρος που φοράμε”
Την Παρασκευή 16 Ιανουαρίου, στο 13ο Δημοτικό Σχολείο Καλαμάτας, πραγματοποιήθηκε παρουσίαση και έκθεση του δημιουργικού εργαστηρίου αρχιτεκτονικής «Ο Χώρος που Φοράμε», για μαθητές της ΣΤ’ Δημοτικού. Το εργαστήριο εντάσσεται στο πρόγραμμα MUS-E, το οποίο υλοποιείται από το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin (IYMF) σε συνεργασία με το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης και τη διαμεσολάβηση της κας. Λουίζας Αναστοπούλου.
Έχει ως στόχο να φέρει επαγγελματίες των εικαστικών και εφαρμοσμένων τεχνών μέσα στη σχολική αίθουσα, προσφέροντας στα παιδιά νέες εμπειρίες, δεξιότητες και τρόπους έκφρασης.
Το εργαστήριο υλοποιήθηκε από την αρχιτέκτονα και διδάσκουσα αρχιτεκτονικού σχεδιασμού Φωτεινή Καλλικούνη, με την υποστήριξη του υπεύθυνου εκπαιδευτικού Παναγιώτη Κυρίτση, διήρκησε ενάμιση μήνα και είχε ως βασικό στόχο την εξοικείωση των μαθητών με θεμελιώδεις χωρικές έννοιες.
Μέσα από τη διαδικασία του σχεδιασμού και της κατασκευής, τα παιδιά κλήθηκαν να φανταστούν και να δημιουργήσουν χώρους – εγκαταστάσεις που προκύπτουν από τις δικές τους ανάγκες, επιθυμίες και εμπειρίες μέσα στο σχολικό περιβάλλον.
Η Διαδικασία του εργαστηρίου
Η εκπαιδευτική διαδικασία βασίστηκε σε μια σειρά διαδοχικών ασκήσεων, μέσα από τις οποίες οι μαθητές εισήχθησαν σταδιακά στη χωρική σκέψη, την κλίμακα και την κατασκευή. Ξεκινώντας από το επίπεδο του χαρτιού, τα παιδιά πειραματίστηκαν με τη δημιουργία τρισδιάστατων μορφών και στη συνέχεια κλήθηκαν να μεταφέρουν αυτές τις μορφές στην κλίμακα του σώματός τους, σχεδιάζοντας και κατασκευάζοντας ενδύματα–κατασκευές.
Στο πλαίσιο αυτής της άσκησης, τα παιδιά «φόρεσαν» τις ιδέες τους και φαντάστηκαν ότι τα ενδύματα αυτά τους προσδίδουν ιδιαίτερες ιδιότητες μέσα στο σχολικό περιβάλλον, εκφράζοντας ανάγκες όπως η ξεκούραση, η συγκέντρωση, η απομόνωση ή το παιχνίδι. Μέσα από τη συνεργασία σε μικρές ομάδες, την αφήγηση και την παρουσίαση των ιδεών τους, οι μαθητές αντιλήφθηκαν τον χώρο ως προέκταση του σώματος και της εμπειρίας τους, κατανοώντας την αρχιτεκτονική ως μια δημιουργική και συλλογική διαδικασία.
Φορέσιμοι Χώροι – Η παρέμβαση στο σχολείο
Ύστερα από την τελευταία άσκηση, όπου τα παιδιά υλοποίησαν τις ιδέες τους σε μακέτες κλίμακας 1:1 από χαρτόνι, το εργαστήριο κορυφώθηκε με τη μετάφραση αυτών των ιδεών στον πραγματικό χώρο του σχολείου. Το αποτέλεσμα ήταν ο σχεδιασμός και η κατασκευή τριών ελαφριών, μετακινούμενων εγκαταστάσεων παιχνιδιού, σχεδιασμένων από την διδάσκουσα του εργαστηρίου, με την καλλιτεχνική επιμέλεια της εικαστικού Αστάρτης Μαρκοπούλου.
Οι εγκαταστάσεις κατασκευάστηκαν από ελαφριά και ασφαλή υλικά για τον σκελετό τους, σε συνδυασμό με υφάσματα που παραπέμπουν άμεσα στο ένδυμα. Δημιουργήθηκαν τρεις διαφορετικοί χώροι: ένας χώρος πικνίκ, όπου τα παιδιά συγκεντρώνονται και μοιράζονται το φαγητό τους, ένα οχυρό–θερμοκήπιο που εκφράζει την ανάγκη για απομόνωση και «κούρνιασμα», και ένας χώρος ξεκούρασης και χαλάρωσης, όπου μπορούν να ξαπλώσουν και να ηρεμήσουν.
Τα υφάσματα πλέχτηκαν, ράφτηκαν και προσαρμόστηκαν γύρω από τον σκελετό των κατασκευών, όπως ακριβώς το ένδυμα αγκαλιάζει το σώμα. Οι μαθητές συμμετείχαν ενεργά στην κατασκευή και το στήσιμο των εγκαταστάσεων, βλέποντας τις ιδέες τους να υλοποιούνται μπροστά στα μάτια τους. Οι χώροι παρουσιάστηκαν στον προαύλιο χώρο του σχολείου την Παρασκευή, μέσα από μια ανοιχτή εκδήλωση–πάρτυ, όπου συναντήθηκαν γονείς, μαθητές και επισκέπτες από άλλα σχολεία, βιώνοντας από κοινού τον τρόπο με τον οποίο οι μαθητές της ΣΤ’ τάξης αντιλαμβάνονται τις ανάγκες του σχολείου τους, στο οποίο φοιτούν εδώ και έξι χρόνια.
Η παραπάνω διαδικασία ανέδειξε τη σημασία του συμμετοχικού σχεδιασμού με τους πραγματικούς χρήστες ενός χώρου, και στην προκειμένη περίπτωση με τους ίδιους τους μαθητές, ως αναπόσπαστο στοιχείο της αρχιτεκτονικής διαδικασίας.
Παράλληλα, έγινε σαφές πόσο μεγάλη ανάγκη έχουν τα παιδιά από εργαστήρια που καλλιεργούν δεξιότητες, ενισχύουν τη δημιουργικότητα και τους δίνουν τη δυνατότητα να κατασκευάζουν με τα χέρια τους. Η αρχιτεκτονική, ως δημιουργική και συλλογική διαδικασία, μπορεί να προσφέρει πολύτιμα εργαλεία σκέψης και να βοηθήσει τους μαθητές να αντιλαμβάνονται διαφορετικά τον κόσμο γύρω τους.
Τα δημόσια σχολεία μπορούν να επωφεληθούν ουσιαστικά από παρεμβάσεις που προκύπτουν από τη φαντασία και τις πραγματικές ανάγκες των μαθητών και των εκπαιδευτικών τους. Ίσως η συγκεκριμένη δράση να αποτελέσει την αρχή ή ένα παράδειγμα για το πώς τα σχολεία μπορούν να γίνουν πιο λειτουργικά και πιο φιλόξενα ανταποκρινόμενα στις ανάγκες της σχολικής κοινότητας, καταλήγει η ανακοίνωση της Φωτεινής Καλλικούνη, αρχιτέκτονος και υπεύθυνης του Εργαστηρίου “Ο χώρος που φοράμε”.
“The Space We Wear”: Architecture Workshop Presented at the 13thPrimary School of Kalamata
“The Space We Wear” Architecture Workshop at the 13th Primary School of Kalamata On Friday, January 16, the 13th Primary School of Kalamata hosted the presentationand exhibition of the creative architecture workshop “The Space We Wear”, addressed to sixth-grade students. The workshop forms part of the MUS-E programme, implemented by theInternational Yehudi Menuhin Foundation (IYMF) in collaboration with the Museumof Greek Children’s Art. The programme was introduced to the school by Ms Louiza Anastopoulou, offering students the opportunity to explore architecture throughcreativity, body awareness, and spatial perception. The programme aims to bring professionals from the visual and applied arts intothe classroom, offering children new experiences, skills, and modes of expression. The workshop was conducted by architect and architectural design instructor Fotini Kallikouni, with the support of the supervising teacher Panagiotis Kyritsis. It lastedfor one and a half months and its main objective was to familiarise students withfundamental spatial concepts.
Through the process of design and construction, students were invited to imagineand create spaces–installations that emerged from their own needs, desires, andexperiences within the school environment. The Workshop Process The educational process was based on a series of successive exercises, throughwhich students were gradually introduced to spatial thinking, scale, andconstruction. Beginning at the two-dimensional level of paper, the childrenexperimented with the creation of three-dimensional forms and were then askedtotranslate these forms to the scale of their own bodies, by designing and constructingwearable structures. Within this framework, the students literally “wore” their ideas, imagining that these garments endowed them with special qualities within the school environment, expressing needs such as rest, concentration, isolation, or play.
Throughcollaboration in small groups, as well as storytelling and the presentation of their ideas, students came to perceive space as an extension of the body andlivedexperience, understanding architecture as a creative and collective process. Wearable Spaces – The Intervention in the School Following the final exercise, during which students realised their ideas through1:1scale cardboard models, the workshop culminated in the translation of theseconcepts into the actual school environment. The outcome was the designandconstruction of three lightweight, movable play installations, designed by theworkshop instructor, with artistic direction by visual artist Astarti Markopoulou. The installations were built using lightweight and safe materials for their structural framework, combined with fabrics that directly reference clothing and dress. Threedistinct spaces were created: a picnic space, where children gather and share their meals; a fort–greenhouse, expressing the need for withdrawal and “nesting”; andarest and relaxation space, where students can lie down and unwind. The fabrics were woven, sewn, and fitted around the structures, much likeagarment embraces the body. Students actively participated in the constructionandassembly of the installations, witnessing their ideas come to life before their eyes. The spaces were presented in the school courtyard on Friday during an open event–celebration, attended by parents, students, and visitors from other schools, whocollectively experienced how sixth-grade students perceive the needs of the school environment in which they have been studying for the past six years. This process highlighted the importance of participatory design with the actual users of a space—in this case, the students themselves—as an integral part of thearchitectural process. At the same time, it became evident how essential workshops of this kind are for children, as they cultivate skills, foster creativity, and provideopportunities for hands-on making. Architecture, as a creative and collectivepractice, can offer valuable tools for critical thinking and help students perceivetheworld around them in new ways. Public schools can greatly benefit from interventions that emerge fromtheimagination and real needs of students and educators. This particular initiativemayserve as a starting point or an example of how schools can become more functional, inclusive, and welcoming, responding more effectively to the needs of their school communities. The workshop was led by architect and visual artist Fotini Kallikouni, who worked in close collaboration with the school’s teaching staff. The Museum of Greek Children’s Art is a non-profit cultural institution dedicatedtothe promotion and study of children’s artistic expression. Through exhibitions, educational programmes, and creative workshops, the Museum supports children’s creativity, imagination, and emotional development, while fostering access toart and culture for all. The Museum also serves as the Greek representative of the MUS-E® programme, aninternational educational initiative founded by Yehudi Menuhin and implementedinseveral European countries. MUS-E® aims to bring professional artists into publicschools, particularly in socially diverse environments, using the arts as a means topromote creativity, inclusion, intercultural dialogue, and equal access to cultural education. The national representative for the MUS-E® programme in GreeceisLouiza Karapidaki, Secretary of the Museum of Greek Children’s Art, whilethepedagogical advisor for the programme’s implementation in schools is NikosEfstathiou, member of the Board of the Museum of Greek Children’s Art.
-------------------------------------------
Εκπαιδευτικό Σεμινάριο MUS-E®
Το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin, κατόπιν πρότασης της Συμβούλου Επικοινωνίας του Ιδρύματος κ. Λουΐζας Αναστοπούλου για την εκπροσώπηση του στην Ελλάδα, συνεργάστηκε με το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης (ΜΕΠΤ), και τον Σύμβουλο Εκπαίδευσης ΠΕ 70 της ΔΙ.Π.Ε. Α΄ Αθηνών κ. Νικόλαο Ευσταθίου, για τη διοργάνωση ενός εξαιρετικά επιτυχημένου διήμερου επιμορφωτικού σεμιναρίου. Το σεμινάριο με τίτλο «Εκπαίδευση MUS-E, οι Τέχνες στο σχολείο», το οποίο εγκρίθηκε από την Επόπτρια Ποιότητας Εκπαίδευσης της ΔΙΠΕ Α΄Αθηνών, είχε ως στόχο την παρουσίαση της μεθοδολογίας του προγράμματος MUS-E® σε καλλιτέχνες και εκπαιδευτικούς. Πραγματοποιήθηκε στις 3 και 4 Σεπτεμβρίου 2025 στο 5ο Δημοτικό Σχολείο Ηλιούπολης, με τη συμμετοχή 45 εκπαιδευτικών από τα τρία σχολεία της Ηλιούπολης (5ο, 15ο και 20ο Δημοτικό).
Το σεμινάριο επικεντρώθηκε στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης και την ανάπτυξη συνεργασιών μεταξύ των εκπαιδευτικών, του ΜΕΠΤ και των συμμετεχόντων καλλιτεχνών.
Την πρώτη ημέρα, μετά το καλωσόρισμα από τους διευθυντές/τριες των σχολείων (κο Μάλλιο, κα Αρβανίτη, κα Βλάχου), ο Σύμβουλος Εκπαίδευσης, κ. Νίκος Ευσταθίου, ανέπτυξε το σκεπτικό της εκπαίδευσης και διερεύνησε τις προσδοκίες των συμμετεχόντων, τονίζοντας την ανάγκη για ανάπτυξη των 4Cs, των βασικών δεξιοτήτων του 21ου αιώνα: Συνεργασία (Collaboration), Επικοινωνία (Communication), Κριτική Σκέψη (Critical Thinking) και Δημιουργικότητα (Creativity). Ακολούθησε η εισαγωγή για το έργο του Διεθνούς Ιδρύματος Yehudi Menuhin από την Εκτελεστική Αντιπρόεδρο κα Marianne Poncelet, την Υπεύθυνη Έργου κα Bianca Rubino και οι εμπειρίες της εφαρμογής του προγράμματοςMUS-E®από τον καλλιτεχνικό Διευθυντή του Προγράμματος MUS-E® στην Πορτογαλία κ. Ευθύμιο Αγγελάκη.
Οι καλλιτέχνες παρουσίασαν τις προτάσεις τους με άκρως βιωματικό τρόπο. Ο μουσικός Παύλος Χαρώνης παρουσίασε μελοποιημένα τραγούδια για τη διατροφή, βασισμένα στους τέσσερις πυλώνες της εθνικής εκστρατείας για την καταπολέμηση της παιδικής παχυσαρκίας, με τους/τις εκπαιδευτικούς να συμμετέχουν σε ένα διαδραστικό παιχνίδι. Ο εικαστικός Νίκος Κόνιαρης παίρνοντας αφορμή την αρχαία ελληνική ιστορία με το έργο του Αριστοφάνη «Λυσιστράτη» αναφέρθηκε στη δημιουργία μακετών και θεατρικών κουστουμιών από ευτελή υλικά. Ο εικαστικός δημιουργός κόμικ Ηλίας Κόλλιας μύησε τους συμμετέχοντες στον κόσμο του κόμικ, αναπτύσσοντας ιδέες για καθημερινές ιστορίες αλλά και για την προστασία του περιβάλλοντος και των πολιτιστικών μνημείων, με τους εκπαιδευτικούς να δημιουργούν τα δικά τους κόμικ. Η Αθανασία Σκληρού, Διευθύντρια του Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, παρουσίασε μια πρόταση με τίτλο «Γευματίζοντας με τους καλλιτέχνες», όπου οι εκπαιδευτικοί οδηγήθηκαν στη ζωγραφική έκφραση, απεικονίζοντας ένα μήλο με συγκεκριμένες οδηγίες. Κατά τη διάρκεια της ημέρας, ο Ευθύμιος Αγγελάκης παρενέβη βιωματικά με κίνηση, χορό και παιχνίδια που μπορούν να εφαρμοστούν στην τάξη.
Τη δεύτερη ημέρα, τα βιωματικά εργαστήρια και οι συζητήσεις συνεχίστηκαν. Η χορεύτρια Κωνσταντίνα Μπάρκουλη Γάβρη και ο εικαστικός Μάρκελλος Κολοφωτιάς παρουσίασαν το καλλιτεχνικό ρεύμα του Bauhaus, εστιάζοντας στο Τριαδικό Μπαλέτο του Όσκαρ Σλέμερ και προσφέροντας στους εκπαιδευτικούς την ευκαιρία να το προσεγγίσουν βιωματικά, μέσα από τη ζωγραφική και την κίνηση στον χώρο. Ο visual artist Θεόδωρος Χιωτίδης δίδαξε τη δημιουργία stop motion animation με ένα περιπλανώμενο σκουπίδι που επισκέπτεται τέσσερα διαφορετικά μνημεία της UNESCO και ο Ευθύμης Αγγελάκης έδειξε με βιωματικό τρόπο προτάσεις για χαλάρωση και ενδυνάμωση της ομάδας.
Η μέρα έκλεισε με μια παραγωγική συζήτηση/αξιολόγηση μεταξύ των εκπαιδευτικών, των καλλιτεχνών και του Συμβούλου Εκπαίδευσης για την εφαρμογή του προγράμματος «MUS-E®, ένταξη των Τεχνών στο σχολείο» στο αναλυτικό πρόγραμμα μέσα στα εργαστήρια δεξιοτήτων. Η Λουΐζα Αναστοπούλου, ως μέλος του Ιδρύματος και σύμβουλος επικοινωνίας του, μετέφερε στους εκπαιδευτικούς τις δικές της ιδέες για την επιτυχή εφαρμογή του προγράμματος στα σχολεία τους.
Το σεμινάριο ολοκληρώθηκε με την αξιολόγηση και το κλείσιμο των εργασιών από τον Ευθύμιο Αγγελάκη και τον Νίκο Ευσταθίου. Η αξιολόγηση, που πραγματοποιήθηκε με προσωπική συζήτηση, αναστοχασμό, βιωματικό τρόπο αλλά και ηλεκτρονικά μέσω QR code, ανέδειξε την πλήρη ικανοποίηση των εκπαιδευτικών. Διαπίστωσαν ότι η μάθηση και η προσωπική ανάπτυξη των παιδιών ενισχύονται σημαντικά μέσω της τέχνης και της βιωματικής προσέγγισης, στοιχεία που επιθυμούν να ενσωματώσουν στη διδασκαλία τους.
To Πρόγραμμα MUS-E του Ιδρύματος Yehudi Menuhin, μετά από πρόταση της Λουΐζας Αναστοπούλου, εκπροσωπείται στην Ελλάδα από το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης (Υπεύθυνη Προγράμματος: κα Λουΐζα Καραπιδάκη).
“MUS-E is coming to Athens”
Το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, με χαρά και αίσθημα ευθύνης απέναντι στην παιδαγωγική αποστολή της τέχνης, ανακοινώνει την έναρξη μιας εξαιρετικά ελπιδοφόρας συνεργασίας με το 20ό και το 5ο Δημοτικό Σχολείο Ηλιούπολης, στο πλαίσιο της εφαρμογής του διεθνούς προγράμματος MUS-E, που προωθείται από το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin, με έδρα τις Βρυξέλλες.
Η συνεργασία αυτή κατέστη εφικτή χάρη στην πολύτιμη πρωτοβουλία και υποστήριξη της κας Λουίζας Καραπιδάκη, Εθνικής Συντονίστριας του MUS-E στην Ελλάδα, του κ. Νίκου Ευσταθίου, Συμβούλου Εκπαίδευσης των σχολείων και μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου του Μουσείου καθώς και με τη συμβολή της κας Λουίζας Αναστοπούλου, μέλους του Διεθνούς Ιδρύματος Yehudi Menuhin και πρώην στελέχους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η ουσιαστική έναρξη της συνεργασίας πραγματοποιήθηκε με διήμερο εκδηλώσεων στις 6 και 7 Μαΐου 2025, παρουσία της εκτελεστικής Αντιπροέδρου του Ιδρύματος Yehudi Menuhin, κας Marianne Poncelet, συνεργαζόμενων καλλιτεχνών του Μουσείου και εκπαιδευτικών των σχολείων.
Η πρώτη ημέρα των εκδηλώσεων πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 6 Μαΐου 2025, στον χώρο των συστεγαζόμενων σχολείων 5ου και 20ού Δημοτικού Σχολείου Ηλιούπολης. Από τις 10:00 έως τις 11:30, οι επισκέπτες παρακολούθησαν μαθήματα Τεχνών σύμφωνα με το αναλυτικό πρόγραμμα των ελληνικών σχολείων. Στις 10:00 π.μ., ο μουσικός Παύλος Χαρώνης δίδαξε το μάθημα της μουσικής στην Α΄ τάξη, ενώ στις 10:45 π.μ., ο εικαστικός και γλύπτης Λεωνίδας Παπαδόπουλος δίδαξε το μάθημα των εικαστικών (γλυπτική) στη Β΄ τάξη. Στις 12:00 πραγματοποιήθηκε σύντομος χαιρετισμός από τον Σύμβουλο Εκπαίδευσης των σχολείων και συντονιστή της δράσης Νίκο Ευσταθίου και παρουσίαση της φυσιογνωμίας των δύο σχολείων από τους διευθυντές τους: τον κ. Λεωνίδα Μάλλιο για το 5ο Δ.Σ. και την κ. Ματούλα Βλάχου για το 20ό Δ.Σ. Ακολούθησαν οι εισηγήσεις και καλλιτεχνικές παρουσιάσεις των συνεργαζόμενων καλλιτεχνών του Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης με τη Διευθύντρια του κα Αθανασία Σκληρού να παρουσιάζει την εικαστική πρόταση “Γευματίζοντας με τους καλλιτέχνες”, την πρόταση Comic του Ηλία Κόλλια και την καλλιτεχνική performance πρόταση των καλλιτεχνών Κωνσταντίνας Μπάρκουλη-Γάβρη και Μάρκελλου Κολοφωτιά. Ακολούθησε ο εικαστικός Θεόδωρος Χιωτίδης που παρουσίασε την πρόταση animation και ολοκλήρωσε ο γλύπτης Κωνσταντίνος Κανελλόπουλος με την πρόταση του για την πολιτιστική κληρονομιά. Οι παρουσιάσεις ολοκληρώθηκαν στις 13:30 και ακολούθησε συζήτηση των συμμετεχόντων. Προσφέρθηκε ελαφρύ γεύμα, προσφορά των σχολείων.
Τη δεύτερη ημέρα της επίσκεψης, Τετάρτη 7 Μαΐου 2025, η κα Marianne Poncelet, φιλοξενήθηκε στο Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης όπου παρακολούθησε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα με τίτλο «Μόνος ή Μοναδικός; Διαφορετικότητα και Ρατσισμός» και σε πολιτιστικά ιδρύματα στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας. Το πρόγραμμα ολοκληρώθηκε με την επίσκεψη στην Ακαδημία Αθηνών, όπου οι συμμετέχοντες ξεναγήθηκαν στην έκθεση «Νικόλαος Χαλικιόπουλος Μάντζαρος…και βλέποντας απέναντι». Την ξενάγηση πραγματοποίησε η ιστορικός τέχνης Λουίζα Καραπιδάκη.
Η έναρξη του προγράμματος MUS-E στην Ελλάδα, και ιδιαίτερα σε δημόσια σχολεία όπως το 5ο και το 20ό Δ.Σ. Ηλιούπολης, αποτελεί σημαντικό βήμα προς μια παιδεία που ενσωματώνει τις τέχνες ως βασικό εργαλείο συναισθηματικής, πολιτισμικής και κοινωνικής ανάπτυξης των παιδιών.
Δείτε τη σχετική δημοσίευση στην ιστοσελίδα του Διεθνούς Ιδρύματος Yehudi Menuhin με τίτλο: “MUS-E is coming to Athens”
https://www.menuhin-foundation.com/mus-e-is-coming-to-athens
---------------------------------
Η συμμετοχή του ΜΕΠΤ στην ετήσια συνάντηση του Διεθνούς Συμβουλίου MUS-E (IMC) στη Φραγκφούρτη
Στις 14 και 15 Μαΐου 2025 πραγματοποιήθηκε στη Φραγκφούρτη η ετήσια συνάντηση του Διεθνούς Συμβουλίου MUS-E (IMC), υπό την αιγίδα του Ιδρύματος Yehudi Menuhin. Εκπρόσωποι από 11 ευρωπαϊκές χώρες και τη Βραζιλία συγκεντρώθηκαν για να συζητήσουν τις τρέχουσες δράσεις και τη στρατηγική ανάπτυξης του προγράμματος MUS-E, το οποίο προάγει την κοινωνική ένταξη μέσω της τέχνης και της εκπαίδευσης.
Η ατζέντα της συνάντησης περιλάμβανε καλλιτεχνικό ζέσταμα, διαμοιρασμό αξιών και προσδοκιών των ομάδων, δυναμικές παρουσιάσεις από όλες τις χώρες για τις συνεχιζόμενες δραστηριότητες του MUS-E, καταιγισμό ιδεών για το μέλλον του Διεθνούς Δικτύου, καθώς και στρογγυλό τραπέζι με θέμα: «Ένταξη των Τεχνών στα σχολεία». Επιπλέον, πραγματοποιήθηκε ανταλλαγή απόψεων από όλη την Ευρώπη σχετικά με το πώς η τέχνη και ο πολιτισμός εντάσσονται στο σχολείο. Στο πλαίσιο της συνάντησης, ανταλλάχθηκαν καλές πρακτικές, παρουσιάστηκαν καινοτόμες προσεγγίσεις και ενισχύθηκε η διεθνής συνεργασία μεταξύ των εταίρων.
Στη συνάντηση συμμετείχε η Εκτελεστική Αντιπρόεδρος του Ιδρύματος Menuhin, κα Μαριάν Πονσελέ. Από ελληνικής πλευράς, εκπροσωπώντας τον Εθνικό Συντονισμό στην Ελλάδα, συμμετείχε το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης (ΜΕΠΤ), με την κα Λουίζα Καραπιδάκη, εθνική αντιπρόσωπο στο MUS-E και Γενική Γραμματέα του ΜΕΠΤ, καθώς και τον κ. Νίκο Ευσταθίου, Σύμβουλο Εκπαίδευσης, εθνικό παιδαγωγικό υπεύθυνο στο MUS-E και Ταμία του ΜΕΠΤ.
Οι εκπρόσωποι της Ελλάδας παρουσίασαν στο Συμβούλιο τον ρόλο και το έργο του Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, παρουσιάζοντας δράσεις, εκθέσεις και καινοτομίες από την 30χρονη πορεία του στην αισθητική και εικαστική καλλιέργεια των παιδιών και των εφήβων, καθώς και τον εκτενή όγκο εικαστικών έργων παιδιών. Παράλληλα, παρουσιάστηκε ένα μοντέλο ένταξης του προγράμματος MUS-E στα σχολεία, καθώς και προτάσεις συνεργασίας καλλιτεχνών με το ΜΕΠΤ σε συγκεκριμένο χρόνο και χώρο στο αναλυτικό πρόγραμμα (εργαστήρια δεξιοτήτων).
Έτσι, οι δάσκαλοι και οι καλλιτέχνες που θα συνεργαστούν θα βοηθήσουν τα παιδιά να αποκτήσουν δεξιότητες μέσω θεατρικής, εικαστικής, μουσικής κ.λπ. έκφρασης, για την καλύτερη επικοινωνία, συνεργασία και κατάκτηση γνώσεων, εμπειριών και βιωμάτων σε θέματα που αναφέρονται στα εργαστήρια δεξιοτήτων (ευ ζην, διατροφή, αυτομέριμνα, περιβαλλοντική προστασία, τοπική ιστορία και γεωγραφία, επαγγέλματα, ανθρώπινα δικαιώματα, ρομποτική κ.λπ.).
Η εφαρμογή θα ξεκινήσει την επόμενη σχολική χρονιά σε δύο σχολεία της Ηλιούπολης και δύο της Καλαμάτας, ενώ προβλέπεται περιορισμένη, λόγω ειδικών συνθηκών, εισαγωγή του Προγράμματος MUS-E και στα σχολεία Παίδων της Αθήνας.
Στις 16 Μαΐου, οχτώ από τους συμμετέχοντες μετέβησαν στο Berthold - Oto - Schule για να παρακολουθήσουν από κοντά τη συνεργασία δασκάλας και visual artist για τη δημιουργία stop motion animation σε μαθητές/τριες της Γ΄και Δ΄ τάξης του Δημοτικού Σχολείου. Την Ελλάδα εκπροσώπησε ο Νίκος Ευσταθίου, Σύμβουλος Εκπαίδευσης. Στο περιθώριο της συνάντησης οι εκπρόσωποι της Ελλάδας είχαν τη δυνατότητα να μιλήσουν με τον Marcus Kauer, Προϊστάμενο Σχολικής Ανάπτυξης του Υπουργείου Παιδείας της Έσσης.
Το πρόγραμμα MUS-E, εμπνευσμένο από τον βιολονίστα και ανθρωπιστή Yehudi Menuhin, εφαρμόζεται σήμερα σε δεκάδες σχολεία σε όλη την Ευρώπη, φέρνοντας κοντά καλλιτέχνες και παιδιά, ιδιαίτερα σε περιοχές με κοινωνικές προκλήσεις. Η Ελλάδα συμμετέχει πλέον ενεργά στο δίκτυο αυτό, με πιλοτικά εκπαιδευτικά προγράμματα που υλοποιούνται σε συνεργασία με το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, το οποίο είναι ο επίσημος εθνικός αντιπρόσωπος στο πρόγραμμα MUS-E. Η φετινή συνάντηση επιβεβαίωσε τη σημασία του MUS-E ως εργαλείου πολιτισμικής προσέγγισης, ενδυνάμωσης της νεολαίας και ενίσχυσης της ενταξιακής εκπαίδευσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης ξεκινά δυναμικά!
Η εθνική αντιπρόσωπος του MUS-E για την Ελλάδα: Λουίζα Καραπιδάκη
Ο Σύμβουλος Εκπαίδευσης του MUS-E για την Ελλάδα: Νίκος Ευσταθίου
------------------------------------
Το ΔΙΕΘΝΕΣ ΙΔΡΥΜΑ YEHUDI MENUHIN (IYMF) θα εκπροσωπείται στην Ελλάδα από το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης (ΜΕΠΤ)
Επεκτείνει και εγκαινιάζει τη λειτουργία του
Προγράμματος MUS-E® στην Ελλάδα
Η αρχική εκπαίδευση πραγματοποιήθηκε στην Καλαμάτα με παρουσία εκπροσώπων από το IYMF και το ΜΕΠΤ
Μια πρωτοβουλία της Λουΐζας Αναστοπούλου
Για περισσότερα από τριάντα χρόνια, το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin (IYMF), που δημιουργήθηκε στις Βρυξέλλες από τον βιολονίστα και ανθρωπιστή Yehudi Menuhin, έχει δημιουργήσει ένα δίκτυο εθνικών οργανώσεων στην Ευρώπη και πέραν αυτής, με σκοπό την εφαρμογή του προγράμματος MUS-E®, μια δραστηριότητα που στοχεύει στην εισαγωγή των παιδιών του δημοτικού σχολείου στα αρχέτυπα που είναι κοινά σε όλους τους πολιτισμούς, μέσω μιας καλλιτεχνικής προσέγγισης που χρησιμοποιεί λέξεις, μουσική, παιχνίδια, εικόνες, γραφή, ταινίες ή συνδυασμό πολλών από αυτές τις μορφές έκφρασης, με σκοπό τη μεγαλύτερη κοινωνική ένταξη μέσω της τέχνης, όπως την ονειρεύτηκε ο Ιδρυτής της. Το 2024 το MUS-E® υπάρχει ήδη σε 12 χώρες.
Το Ίδρυμα Yehudi Menuhin υπέγραψε συμφωνία συνεργασίας με το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης και ξεκίνησε μια πιλοτική δράση σε σχολείο της Καλαμάτας.
Στις 19 και 20 Σεπτεμβρίου 2024 στην Καλαμάτα, το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin προσέφερε εκπαίδευση σε καλλιτέχνες και δασκάλους του νηπιαγωγείου «Το Περιβόλι της Γιαγιάς». Αυτό το πρότυπο σχολείο, ιδρύθηκε μετά τον σεισμό της Καλαμάτας το 1986 από το Ίδρυμα «Ευσταθία Ι. Κωστοπούλου» με σκοπό να συνδράμει οικογένειες χαμηλού εισοδήματος της πόλης, καθώς επίσης και οικογένειες που αντιμετωπίζουν διάφορες κοινωνικοπολιτιστικές προκλήσεις. Το σχολείο συνεχίζει να χρηματοδοτείται μέχρι και σήμερα από το Ίδρυμα «Ευσταθία Ι. Κωστοπούλου». Επιλέχθηκε ως πιλοτικό σχολείο για την εισαγωγή του προγράμματος MUS-E® στην Ελλάδα, μετά από πρόταση της Λουΐζας Αναστοπούλου, πρώην στελέχους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που είναι μέλος στο Ίδρυμα Menuhin για πολλά χρόνια.
Η εκπαίδευση πραγματοποιήθηκε από τον Ευθύμιο Αγγελάκη, ειδικό καλλιτέχνη του προγράμματος MUS-E® στην Πορτογαλία, και θα προσφερθεί σε δασκάλους του σχολείου καθώς και σε επιλεγμένους καλλιτέχνες που θα ξεκινήσουν την πρακτική MUS-E® στο σχολείο στη διάρκεια του 2025.
Η συνεργασία με το Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, τον επίσημο εκπρόσωπο του Προγράμματος στην Ελλάδα, υπό την προεδρία της κυρίας Λουΐζας Καραπιδάκη, είναι πολύ σημαντική για την επιτυχή υλοποίησή του, καθώς το Μουσείο έχει πολυετή εκπαιδευτική εμπειρία και μπορεί να είναι αρωγός σε αυτό το σημαντικό εγχείρημα.
Για το σκοπό αυτό στην αρχική εκπαίδευση που πραγματοποιήθηκε στην Καλαμάτα παρευρέθηκαν η κα Καραπιδάκη, ο κ. Νικόλαος Ευσταθίου και η κα. Αθανασία Σκληρού, εκπροσωπώντας το ΜΕΠΤ.
Το Μουσείο της Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, ιδρύθηκε το 1994, είναι μη κερδοσκοπικό Σωματείο, Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου που επιδιώκει πολιτιστικούς σκοπούς, αναγνωρισμένο από τα Υπουργεία Πολιτισμού και Παιδείας, και συμμετέχει στο Δίκτυο Μουσείων και Πολιτιστικών Φορέων του Ιστορικού Κέντρου Αθηνών.
Έχοντας ως όραμα την ανάδειξη της αξίας και μοναδικότητας της Παιδικής Τέχνης και μέσω μιας διαφορετικής εκπαιδευτικής διαδικασίας: Μαθαίνοντας μέσω της Τέχνης, σχεδιάζει, οργανώνει και υλοποιεί εκπαιδευτικά - εικαστικά προγράμματα σε συνεργασία με άλλα μουσεία, τοπικούς φορείς, Δήμους, σχολεία, Ιδρύματα, Πανεπιστήμια από την Ελλάδα και το εξωτερικό, εκπαιδευτικές δομές, ενώ με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού πραγματοποιεί καινοτόμα προγράμματα στην Αττική και την Περιφέρεια, συμβάλλοντας ακόμη περισσότερο στην εξοικείωση όλων των συμμετεχόντων με το πολιτιστικό γίγνεσθαι, στην ισότητα όλων στην πρόσβαση στον Πολιτισμό, με έμφαση σε ευάλωτες και ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, στη διάχυση εν γένει του πολιτιστικού αγαθού μέσω της Παιδικής Τέχνης και της σύγχρονης καλλιτεχνικής δημιουργίας ως αναπόσπαστο κομμάτι του Σύγχρονου Πολιτισμού.
Το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin (IYMF)
Το Διεθνές Ίδρυμα Yehudi Menuhin (IYMF) είναι ένας διεθνής οργανισμός που δημιουργήθηκε από τον Yehudi Menuhin στις Βρυξέλλες το 1991 για να δώσει «φωνή» σε όσους δεν μπορούσαν να εκφραστούν μέσω της τέχνης. Αποστολή του είναι η προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου, τόσο σε εθνικό όσο και σε διεθνές επίπεδο, χρησιμοποιώντας την καλλιτεχνική πρακτική ως εργαλείο κοινωνικής ένταξης. Το IYMF διευκολύνει τις διεθνείς ανταλλαγές και τη συνδημιουργία μεταξύ καλλιτεχνών από διαφορετικούς πολιτισμούς και προωθεί την ενσωμάτωση της καλλιτεχνικής πρακτικής στην εκπαίδευση παιδιών από κάθε υπόβαθρο. Αυτό το όραμα ενσωματώνεται σε πολλά έργα κοινωνικής ένταξης μέσω της τέχνης, συμπεριλαμβανομένου ενός δικτύου καλλιτεχνικής πρακτικής σε σχολεία (Πρόγραμμα MUS-E®) με παρουσία σε 12 χώρες ανά τον κόσμο, και σε προγράμματα σε κέντρα υποδοχής μεταναστών (Σχέδιο INSIDE).
Το πρόγραμμα MUS-E® φέρνει την τέχνη στα σχολεία
Το πρόγραμμα MUS-E® ξεκίνησε το 1993 από τον Yehudi Menuhin, ο οποίος δεσμεύτηκε να κάνει θετική και ορατή τη διαφορετικότητα των πολιτισμών στην Ευρώπη και εργάστηκε σκληρά για να δημιουργήσει ευκαιρίες ώστε παιδιά από διάφορα πολιτιστικά υπόβαθρα και κοινότητες να μπορέσουν να εκφραστούν. Ξεκίνησε το πρόγραμμα MUS-E®, που εδραιώνει ενεργές εμπειρίες τέχνης στην εκπαίδευση και προάγει τον διαπολιτισμικό διάλογο, με τον Werner Schmitt και τη Marianne Poncelet. Το πρόγραμμα είναι εμπνευσμένο από την έννοια της μουσικής εκπαίδευσης που αναπτύχθηκε από τον Zoltán Kodály, ο οποίος πίστευε ότι η μουσική πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής εκπαίδευσης και προσβάσιμη σε όλους. Το MUS-E® διευρύνει την ιδέα σε όλες τις δημιουργικές τέχνες και την προσαρμόζει στη σημερινή πραγματικότητα. Εφαρμόζοντας την τέχνη και εξασκώντας τις τέχνες καθημερινά από την πιο μικρή ηλικία, ενισχύει τη σχολική εκπαίδευση και την προσωπική ανάπτυξη. Προωθεί έτσι τη συμπερίληψη, τον σεβασμό και τη διαφορετικότητα και ενθαρρύνει τον διάλογο και την ενότητα σε μια διαπολιτισμική κοινωνία.
ΛΙΝΚ: https://youtu.be/cQEw802iISw
Απρίλιος



















